Son yıllarda çoğu kez görülmeye başlanan ve daha çok genç kadınları alıştırma çağında yakalayan MS yani Multiple Skleroz hastalığı, stres ve depresyon sonrası ortaya çıkabiliyor. MS, hastaların çoğu süre boşu boşuna sosyal hayattan kopmalarına niçin olabilirken, bu durum atakların sayısını ve şiddetini de artırabiliyor.
"25 Mayıs Dünya MS günü” öncesinde, Memorial Şişli Hastanesi Nöroloji Bölümü'nden Prof. Dr. Türker Şahiner, MS hastalığı ile ilgili uyarı edilmesi gereken noktalar hakkında data verdi.
MS öbür belirtilerle ortaya çıkabiliyor
MS hastalığının neden ortaya çıktığı bütünüyle bilinmemektedir. Bağışıklık sistemi, nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, beyni ve omuriliği yani merkezi sinir sistemini düşman olarak algılamaktadır. Bağışıklık sisteminin asap sistemine saldırmasıyla ortaya çıkan iltihabi reaksiyonlar, beyinde kalıcı izler yani nedbe dokuları oluşturmaktadır. Yaşanan iltihabi reaksiyonun süresi ve şiddetine göre beyinde oluşan "plak” adı bahşedilen kalıcı izlerin boyutu değişmektedir. Genel Olarak ataklar halinde ilerleyen MS hastalığı, sinir sisteminin hasar gördüğü bölgeye kadar kişide ayrı şiddet, sıklık ve bulgularla ortaya çıkmaktadır. böylece her MS hastasının hikayesi birbirinden öbür gelişebilmektedir.
MS analık planlarınızı ertelemesin
MS hastalarının mesleklerini bırakmalarına veya etkin yaşamdan kopmalarına gerek bulunmamaktadır. Yalnızca ağır işlerden kaçınılabilir. Bunun yanına MS hastalığı çocuk sahibi olmaya engel olmadığı için bu planlar ertelenmemelidir. Bütün tersi aktif MS hastası kadınlarda gebelik döneminde rahatsızlık yatışmaktadır. Ama doğumun arkasından ataklar baştan ortaya çıkabileceği için annenin yakın takibe alınması önemlidir.
Belirtilerin süresi önemli
MS, değişik duyularda sezgi problemleri, geçici felç ve baskı kaybı, olağandışı kas spazmları ve hareket problemleri, denge zorlukları, hitabe ve görme bozuklukları, yutmada zorluk, fazla dermansızlık, farklı alanlara yönlendirilmiş ağrılar, buhran gibi belirtilerle ortaya çıkmaktadır. Günler içinde ilerleyen ve belirlenmiş bir vakit daha sonra en yüksek seviyeye meydana çıkan belirtiler bir süre sonra düzelmektedir. 24 saatte ya da daha kısa sürede sona eren sorunlar birçok vakit MS hastalığının belirtisi değildir.
MS hastaları için maddi aktiviteler fazla önemli
Yoğun stresin, MS atakları ve bağışıklık sistemiyle yakından ilişkili olduğu bilinmektedir. Ailelerin MS hastalarını engelli gibi görüp aralıksız gözlem aşağıda tutmaları, hareketlerini kısıtlamaları, stresi arttırıp hastalığı şiddetlendirebilmektedir. MS hastalarının sosyal hayatlarına devam etmesi, özellikle spor aktivitelerinde bulunması hastalığın seyrini fazla olumlu olarak etkilemektedir.
Ataklara aşı önlemi
MS hastalarının hamle geçirdiğini hissettiği dönemde vakit kaybetmeden doktora gitmesi tedavinin ilk adımıdır. Atakların başladığını gösterecek olan beyin ve omurilik MR'larının çekilmesi, beyin omurilik sıvısından örnek alınarak yapılan testler ve elektro fizyolojik testler tedavi planlaması için belirleyici olmaktadır. Beyinde belirlenen plakların sayısı hastalığın seyrini ve ağırlığını göstermektedir. Ataklar esnasında kortizon tedavisi uygulanabilir. Sık saldırı geçiren hastalarda ise ataklardan koruyucu tedaviler uygulanmaktadır. Bu tedaviler ataklar sonrasında yaşanabilecek engelli kalma ihtimallini de azaltmaktadır. bununla birlikte kronik MS hastası olma ihtimali bulunmayan, tek hamle geçiren hastalarda, bağışıklık sistemini baskılayan MS hücum koruma tedavileri uygulanması önerilmez. Günümüzde kesintisiz ilerleyen yani MS hastalığının az görülen ağır tipleri içinde artık tedavi seçenekleri vardır. Ama bağışıklık sistemini baskılayan bu tedavilerin yakın yoklama aşağıda olan ve tecrübeli merkezlerce seçilmiş hastalara uygulanması gerekmektedir.
Hastalık doğru çare ve yaşam biçimi düzenlemeleri ile denetim altına alınabiliyor.
MS hastalığından korunmak için;
- Fazla yorgunluklardan kaçının.
- Sağlıklı beslenin.
- Sigara içmeyin.
- Jurnal yürüyüş ve egzersizler yapın.
- Bir Takım hastalarda mevcut şikayetlerin daha pozitif hissedilmesine neden olabilecek hamam, sauna gibi sıcak ortamlar yerine ılık suda duş almayı seçim edin.
- Depresyon yaratabilecek olay ve ortamlardan kaçının.
0 yorum:
Yorum Gönder