Tüberküloz, bir başka deyişle tüberküloz, günümüzde bundan böyle tedavi edilebilir olmasına karşın hala fazla sayıda birey bu rahatsızlık nedeniyle hayatını kaybediyor… Bunun nedeni ise hastalığın zamanında saptama edilememesi ve tam tedavinin uygulanmaması. Veremin dünyanın en yaygın enfeksiyon hastalığı olduğunun altını çizen Acıbadem Fulya Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Reha Baran, bu hastalıktan 2020 ’yılına dek 30 milyon kişinin hayatını kaybedeceğinin öngörüldüğünü söylüyor. Hastalıkla mücadelede yapılan en büyük hatanın ise tedaviyi erken adamak olduğunu bildiren Prof. Dr. Reha Baran, her hastanın asgari 10 kişiye de mikrobu bulaştırdığına da dikkat çekiyor.
BİNLERCE YILDIR VAR
Tüberküloz binlerce yıldır var olduğu bilinen bir rahatsızlık. Varlıklı-yoksul, genç-yaşlı demeden herkese bulaşabiliyor. En fazla akciğerde elde etmek üzere bütün organlarda rahatsızlık yapıyor. Tedavisiz bırakılırsa ya da kötü tedavi edilirse, öldürücü olabiliyor. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Reha Baran, “Tüberküloz mikrobu ne değin tedavi edilirse edilsin, verem basilinin bir kısmı vücutta ölü olarak kalıyor. Tüberküloz mikrobu alan bir kişi o hastalığa anında yakalanmayabiliyor, ömrünün bir döneminde bu mikrop aktif ışık halkası gelebiliyor” diyor.
NASIL BULAŞIR?
Verem temasla yok, havada asılı duran verem partiküllerinden bulaşan bir rahatsızlık. Zorunlu önlemler alınmadığı takdirde diğer insanlara da kolaylıkla bulaşabiliyor. Eğer hasta çare altında değilse ve mikrop saçıyorsa, öksürmesi, hapşırması ve nefes alıp vermesiyle havaya karışan mikroplar, hasta ile benzer ortamda bulunan sağlıklı kişilerin ciğerlerine yerleşebiliyor.
Hastalığın bulaşması konusunda ahali arasında yanlış tanıdık bir takım noktaların da altını çizen Prof. Dr. Reha Baran, “Mikrop tokalaşmakla, hastanın kullandığı eşyalara temasla bulaşmıyor. Hastanın iyi tedavi edilmesini temin etmek ve bambaşka odada tedavisini sürdürerek odayı sıkça havalandırmak, tedavideki en önemli etkenler” diyor. Hastayla benzer ortamı paylaşanların özellikle koruyucu hap tedavisi görmelerinin önemini de vurgulayan Prof. Dr. Reha Baran, Tüberküloz Savaş Dispanseri ’nde bedava olarak hastanın yakınlarının taramasının yapıldığını ve koruyucu ilaçların verildiğini belirtti.
KİMLER RISK ALTINDA?
Peki mikrobu alan cümbür cemaat hasta olmuyorsa, verem mikrobu kimleri hasta ediyor? Burada bağışıklık sisteminin devreye girdiğine değinen Prof. Dr. Reha Baran “Kişi çok çalışıyorsa, çok sigara içiyorsa, yorgunsa, içki alıyorsa savunma sistemini zayıflatmış oluyor. Diyabetik olanlarda da savunma sistemi zayıf oluyor. veya hap, kortizon kullanıyordur, kemoterapi görüyordur. Bu nesil hastalarda da vereme yakalanma riski fazla daha yüksek. Mesela ABD ’de ve gelişmiş ülkelerde veremin yükselme nedeni AIDS hastalığının artmasıdır. Bunlarda da savunma sistemi çöktüğü için tüberküloz olma riski artıyor” diye konuştu.
BU BELİRTİLERE DIKKAT
Veremin sinsi bir hastalık olduğunu söyleyen Prof. Dr. Reha Baran, basit görülerek önemsenmeyen önemli belirtileri şöyle sıraladı;
2 haftadan uzun süren öksürük
Halsizlik
Hafif iştah kaybı
Balgamda kan
Gece terlemeleri
“İYİLEŞTİM” DİYE DÜŞÜNMEYİN
Bilinenin tersine herkeste verem mikrobu bulunmadığını ifade eden Prof. Dr. Reha Baran, “Türkiye gibi ülkelerde verem mikrobunun enfekte ettiği kişi sayısı oldukça yüksek. Türkiye ’nin yüzde 30 ila 50 arasındaki kişilerde tüberküloz mikrobu var. Fakat bu şahısların tümü hasta olmuyor. Her 100 bin kişiden sıradan 25 birey verem hastası oluyor” dedi. Tüberküloz hastalarının doktora başvurma sürelerinin ortalama 1 ay olduğunu bildiren Prof. Dr. Reha Baran bu sırada mikrop saçan hastanın mikrobu en az 10 kişiye bulaştırdığına uyarı çekiyor. Hastalıkta en risk durumun ise tedaviyi erken ayrılmak olduğu uyarısında yer alan Prof. Dr. Reha Baran, bütün tedavi uygulanmadığı için hastalığa tekrar yakalanma riskinin arttığını söyledi.
